Sarsılmaz Qardaşlığın və Mənəvi Birliyin Təntənəsi: Azərbaycan–Türkmənistan Münasibətlərinin Dinamik İnkişaf Yolu

Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı Zirvə görüşündəki bəyanatları fonunda Xəzərin iki sahili arasında möhkəmlənən strateji tərəfdaşlıq və Füzulidə ucalan dostluq rəmzi
Tarixin sınaqlarından şərəflə çıxmış, eyni soy-kökə, ortaq dilə, dinə və zəngin mədəni irsə söykənən Azərbaycan–Türkmənistan münasibətləri bu gün özünün ən parlaq, dinamik və məhsuldar inkişaf dövrünü yaşayır. Əsrlər boyu iki xalqı bir-birinə bağlayan mənəvi körpülər müasir dövrün çağırışları fonunda artıq strateji tərəfdaşlıq, yüksək səviyyəli siyasi dialoq və səmimi qardaşlıq həmrəyliyi ilə daha da möhkəmlənir.
Cari il oktyabrın 8-də Türkmənistanın ecazkar Türkmənbaşı şəhərində – "Avaza" Milli Turizm Zonasında keçirilən Azərbaycan Respublikası və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşü bu reallığın növbəti nümayişinə çevrildi. Zirvə toplantısında geniş və konseptual çıxış edən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev ikitərəfli münasibətlərin dinamik inkişaf tempini, dövlətlərimiz arasındakı yüksək səviyyəli etimad mühitini və xalqlarımızın mənəvi yaxınlığını xüsusi vurğuladı. Dövlətimizin başçısının nitqində yer alan tezislər təkcə diplomatik uğurların təhlili deyil, eyni zamanda Xəzərin iki qardaş sahilinin gələcək birgə inkişaf yol xəritəsidir. Dövlətlərarası münasibətlərin dərinliyini və səmimiliyini müəyyən edən başlıca amil ali səviyyədə həyata keçirilən təmasların ardıcıllığı və məzmunudur. Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı görüşündə diqqətə çatdırdığı kimi, ötən ildən başlayaraq ən yüksək dövlət səviyyəsində artıq beş qarşılıqlı səfərin reallaşdırılması iki ölkə arasındakı diplomatik fəallığın görünməmiş həddə çatdığını sübut edir.
Qısa zaman kəsiyində baş tutan bu intensiv səfərlər təsadüfi xarakter daşımır:
-
Qarşılıqlı Siyasi İradə: Dövlət başçılarının müntəzəm görüşləri ikitərəfli münasibətləri ənənəvi əməkdaşlıq çərçivəsindən çıxararaq sarsılmaz strateji ittifaqa çevirmək əzmini nümayiş etdirir.
-
Qlobal və Regional Həmrəylik: Hər iki dövlət beynəlxalq təşkilatlar, o cümlədən BMT, Qoşulmama Hərəkatı və Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində daim bir-birinin suverenliyini, ərazi bütövlüyünü və milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edir.
-
Məşvərət Formatında İnteqrasiya: Türkmən xalqının Milli Lideri, Türkmənistan Xalq Məsləhətinin Sədri Qurbanqulu Berdiməhəmmədovun təşəbbüsü ilə Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət görüşlərinə tamhüquqlu üzv qəbul edilməsi bu qardaşlıq bağlarının çoxtərəfli platformada da vahid güc mərkəzinə çevrildiyinin bariz təsdiqidir.
Bu yüksək səviyyəli dinamizm iki dövlət arasında nəinki siyasi sahədə, həm də iqtisadi, logistik, mədəni və humanitar sferalarda bütün maneələri aradan qaldırır, qərarların operativ və səmərəli şəkildə icrasına təkan verir.
Azərbaycan xalqının qəlbində ən dərin iz buraxan hadisələr məhz tarixi sınaq anlarında nümayiş etdirilən sədaqət və qardaşlıq dəstəyidir. Vətən müharibəsində qazanılan tarixi Zəfərdən sonra Azərbaycan işğaldan azad edilmiş torpaqlarında bənzəri görünməmiş Böyük Qayıdış və quruculuq hərəkatına start verib. Bu nəhəng bərpa prosesində qardaş Türkmənistanın göstərdiyi mənəvi həmrəylik və praktiki dəstək xalqımız tərəfindən sonsuz minnətdarlıqla qarşılanır.
Prezident İlham Əliyev öz çıxışında bu nəcib addımı xüsusi ehtiramla qeyd etdi: "Hörmətli Qurbanqulu Məlikquliyeviç Berdiməhəmmədovun təşəbbüsü ilə Füzuli şəhərində məscidin tikintisini xüsusi qeyd etmək istərdim. Keçən il onun təməlinin qoyulmasında birlikdə iştirak etdik. Qardaş Türkmənistanın ölkəmizə bu hədiyyəsi xalqlarımız arasındakı dostluğun və mənəvi yaxınlığın daha bir təzahürüdür."
Otuz ilə yaxın davam edən işğal dövründə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda yüzlərlə tarixi, mədəni və dini abidəmiz, məscidlərimiz vandalizmə məruz qalmış, yerlə-yeksan edilmiş və təhqir olunmuşdu. Məhz belə bir fonda Füzuli şəhərində türkmən memarlıq ənənələrinin zərif çalarlarını əks etdirəcək möhtəşəm məscid kompleksinin inşası dərin rəmzi mənalar daşıyır:
-
İslami və Türk Həmrəyliyinin Təntənəsi: Bu addım dağıdılmış milli-mənəvi irsimizin bərpasına qardaş türkmən xalqının verdiyi ən ülvi töhfədir.
-
Əbədi Dostluq Möhürü: İki liderin birgə təməlini qoyduğu bu müqəddəs ibadətgah daşların və minarələrin dililə gələcək nəsillərə qardaşlıq dastanını nəql edəcək.
-
Mənəvi Birlik Manifesti: Bu hədiyyə təkcə bir tikinti layihəsi deyil, eyni zamanda həm sevincli, həm də kədərli günlərdə çiyin-çiyinə dayanmağın, bir millət kimi eyni dəyərlərə sahib çıxmağın əyani sübutudur.
Azərbaycan və Türkmənistan arasındakı münasibətlər təkcə ikitərəfli əlaqələrlə məhdudlaşmır, bütövlükdə Xəzər dənizinin sülh, əməkdaşlıq və təhlükəsizlik hövzəsi kimi qalmasına mühüm töhfə verir. Xəzərin qərb və şərq sahillərində yerləşən iki dövlətin güclü tərəfdaşlığı Avrasiyanın nəqliyyat və enerji xəritəsini zənginləşdirən əsas hərəkətverici qüvvələrdəndir.
Bu gün Türkmənistandan çıxan enerji resurslarının və yüklərin Azərbaycan vasitəsilə dünya bazarlarına daşınması, Trans-Xəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun imkanlarının genişləndirilməsi, dəniz limanlarımızın və dəmir yolu infrastrukturlarımızın əlaqələndirilməsi hər iki ölkənin iqtisadi müstəqilliyini möhkəmləndirir. Lakin Prezident İlham Əliyevin dəfələrlə qeyd etdiyi kimi, bütün bu nəhəng transmilli iqtisadi layihələrin və logistika uğurlarının təməlində məhz qarşılıqlı səmimiyyət, sarsılmaz etimad və xalqlarımızın tarixi birliyi dayanır.
Tarixin dərin qatlarından süzülüb gələn ortaq köklər – Dədə Qorqud hikməti, Məxdumqulu Fəraqi poeziyası, Füzuli dühası bu gün iki müstəqil dövlətin rəhbərlərinin yürütdüyü uzaqgörən siyasətlə müasir dövrün diplomatik zirvəsinə daşınır. Dövlətlərimizin suveren inkişaf yolu, milli maraqlara söykənən prinsipial xarici siyasəti və bir-birinə uzatdıqları qardaşlıq əli bu əlaqələrin sarsılmazlığını şərtləndirir.
Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı şəhərində səsləndirdiyi fikirlər və ən yüksək səviyyədə həyata keçirilən intensiv təmaslar sübut edir ki, Azərbaycan–Türkmənistan qardaşlığı bu gün özünün ən şərəfli və məhsuldar səhifələrini yazır. Füzulidə ucalan məscidin minarələrindən yüksələcək azan səsləri isə Xəzərin iki sahilinin ortaq mənəvi nəfəsi kimi əsrlər boyu xalqlarımızın birliyini, dostluğunu və sarsılmaz qardaşlığını tərənnüm edəcəkdir.
Zabrat qəsəbəsi, 192 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbin tarix müəllimi Sofuyeva Ülviyyə
- 1

